Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
CHNG I
Lí LUN CHUNG V K TON TIN LNG V CC
KHON TRCH THEO LNG TRONG CC DOANH
NGHIP
1.1. S CN THIT PHI T CHC CễNG TC K TON TIN
LNG V CC KHON TRCH THEO LNG TRONG
DOANH NGHIP .
K toỏn l mt cụng c phc v qun lý kinh t, gn lin vi hot ng
qun lý ó xut hin cựng vi s hỡnh thnh i sng loi ngi.
Theo quy nh tỏi sn xut trong doanh nghip cng nghip bao gm cỏc
quỏ trỡnh sn xut- phõn phi tiờu th, cỏc giai on ny c din ra mt cỏch
tun t. Sau khi kt thỳc mt quỏ trỡnh sn xut sn phm, doanh nghip a ra
sn phm sn xut ra th trng tiờu th, ngha l thc hin giỏ tr v giỏ tr s
dng ca sn phm ú. Trong c ch th trng v s cnh tranh gay gt hin
nay, s sng cũn ca sn phm chớnh l s tn ti, phỏt trin ca doanh nghip.
Vic bỏn sn phm l mt yu t khỏch quan nú khụng ch quyt nh s tn ti
quỏ trỡnh sn xut ca doanh nghip m cũn m bo i sng cho cụng nhõn,
ngi lao ng sn xut ra sn phm ú.
Tin lng l mt phm trự kinh t phc tp mang tớnh lch s chớnh tr v
cú ý ngha xó hi to ln. Nhng ngc li bn thõn tin lng cng chu s tỏc
ng mnh m ca xó hi, t tng chớnh tr. C th l trong xó hi t bn ch
ngha tin lng l s biu hin bng tin ca sc lao ng, l giỏ c ca sc lao
ng biu hin ra bờn ngoi sc lao ng, Cũn trong xó hi ch ngha tin lng
l giỏ tr mt phn vt cht trong tng sn phm xó hi dựng phõn phi cho
ngi lao ng theo nguyờn tc lm theo nng lc, hng theo lao ng. Tin
lng mang mt ý ngha tớch cc to ra s cụng bng trong phõn phi thu nhp
quc dõn.
SVTH: Trần Phơng thảo
2
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
1.1.1. í ngha ca vic qun lý lao ng tin lng v cỏc khon trớch
theo lng.
Lao ng l hot ng ca con ngi s dng t liu sn xut tỏc ng vo
mụi trng to ra sn phm, hng hoỏ hc em li hiu qu ca cụng tỏc qun lý.
Trong lao ng, ngi lao ng( cụng nhõn, viờn chc) co vai trũ quan trng
nht. H l nhng ngi trc tip tham gia vo qun lý hot ng kinh
doanh hoc giỏn tip tham giam vo quỏ trỡnh to ra sn phm hng hoỏ cung
cp cho tiờu dựng ca xó hi
Phõn loi lao ng:
- Lao ng trc tip: L nhng cụng nhõn iu khin mỏy múc thit b lm
ra sn phm nh cụng nhõn tin, ngui , bo, khoan trong cỏc cụng ty c khớ ch
to.
- Lao ng giỏn tip: L cỏc nhõn viờn qun lý v phc v cú tớnh cht
chung doanh nghip nh nhõn viờn phõn xng, nhõn viờn cỏc phũng ban ca
doanh nghip nh k toỏn, thng kờ, t chc nhõn s.
* í ngha ca vic qun lý lao ng :
Mi khi cú hot ng lao ng ca con ngi din ra, doanh nghip phi
chi ra cỏc loi nguyờn vt liu, hao mũn v cụng c dng c cho quỏ trỡnh sn
xut v thự lao tr cho ngi lao ng ( gi chung l chi phớ ). Chi phớ v lao
ng l mt trong ba yu t chi phớ cu thnh nờn giỏ tr sn phm do doanh
nghip lm ra. Chi phớ v lao ng cao hay thõpsex nh hng n giỏ thnh sn
phm. Vỡ vy mun qun lý tt chi phớ sn xut, trc ht cn qun lý cht ch
cỏc khon chi cho lao ng v phi qun lý t tin lng thụng qua hai ch tiờu
c bn l s lng v cht lng lao ng.
1.1.2. Khỏi nim, ý ngha ca tin lng v cỏc khon trớch theo lng.
1.1.2.1. Khỏi nim tin lng v cỏc khon trớch theo lng
a1) Khỏi nim tin lng.
SVTH: Trần Phơng thảo
3
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
Theo quan nim ca Mỏc: Tin lng l biu hin sng bng tin ca giỏ tr
sc lao ng.
Theo quan nim ca cỏc nh kinh t hc hin i: Tin lng l giỏ c ca
lao ng, c xỏc nh bi quan h cung cu trờn th trng lao ng.
Vit nam trong thi k k hoch hoỏ tp trung, tin lng c hiu l
mt b phn thu nhp quc dõn dựng bự p hao phớ lao ng tt yu do Nh
nc phõn phi cho cụng nhõn viờn chc bng hỡnh thc tin t, phự hp vi quy
lut phõn phi theo lao ng. Hin nay theo iu 55 - B Lut Lao ng Vit
Nam quy nh tin lng ca ngi lao ng l do hai bờn tho thun trong hp
ng lao ng v c tr theo nng sut lao ng, cht lng v hiu qu cụng
vic.
Tin lng l mt b phn ca sn phm xó hi biu hin bng tin c
tr cho ngi lao ng da trờn s lng v cht lng lao ng ca mi ngi
dựng bự p li hao phớ lao ng ca mi ngi dựng bự p li hao phớ
lao ng ca h v nú l mt vn thit thc i vi cỏn b cụng nhõn
viờn.Tin lng c quy nh mt cỏch ỳng n, l yu t kớch thớch sn xut
mnh m, nú kớch thớch ngi lao ng ra sc sn xut v lm vic, nõng cao
trỡnh tay ngh, ci tin k thut nhm nõng cao nng sut lao ng.
Ngi lao ng sau khi s dng sc lao ng to ra sn phm thỡ c tr
mt s tin cụng nht nh. Xột v hin tng ta thy sc lao ng c em
trao i ly tin cụng. Vy cú th coi sc lao ng l hng hoỏ, mt loi hng
hoỏ c bit. V tin lng chớnh l giỏ c ca hng hoỏ c bit ú, hng hoỏ
sc lao ng. Vỡ hng hoỏ sc lao ng cn c em ra trao i trờn th trng
lao ng trờn c s tho thun gia ngi mua vi ngi bỏn, chu s tỏc ng
ca quy lut giỏ tr, quy lut cung cu. Do ú giỏ c sc lao ng s bin i
theo giỏ c ca cỏc yu t cu thnh cng nh quan h cung cu v lao ng.
Nh vy khi coi tin cụng l giỏ tr ca lao ng thỡ giỏ c ny s hỡnh thnh trờn
c s tho thun gia ngi lao ng v ngi s dng lao ng. Giỏ c sc lao
ng hay tin cụng cú th tng hoc gim ph thuc vo cung cu hng hoỏ sc
SVTH: Trần Phơng thảo
4
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
lao ng. Nh vy giỏ c tin cụng thng xuyờn bin ng nhng nú phi xoay
quanh giỏ tr sc lao ng cung nh cỏc loi hng hoỏ thụng thng khỏc, nú ũi
hi mt cỏch khỏch quan yờu cu tớnh ỳng, tớnh giỏ tr ca nú. Mt khỏc giỏ
tin cụng cú bin ng nh th no thỡ cng phi m bo mc sng ti thiu
ngi lao ng cú th tn ti v tip tc lao ng.
a2) Khỏi nim BHXH, BHYT, KPC.
Gn cht vi tin lng l cỏc khon trớch theo lng gm bo him xó
hi, bo him y t, kinh phớ cụng on. õy l cỏc qu xó hi th hin s quan
tõm ca ton xó hi i vi ngi lao ng.
Trong trng hp ngi lao ng tm thi hay vnh vin mt sc lao ng
nh khi b m au, thai sn, tai nn nhm gim bt khú khn trong cuc sng, ú
l khon tr cp nhm gim bt khú khn hay t tut s c hng khon tr
cp nhm gim bt khú khn trong cuc sng, ú l khon tr cp bo him xó
hi.
BHXH chớnh l cỏc khon tớnh vo chi phớ hỡnh thnh lờn qu BHXH,
s dng chi tr cho ngi lao ng trong nhng trng hp tm thi hay vnh
vin mt sc lao ng.
Khon chi tr cp BHXH cho ngi lao ng khi b m au, thai sn, ti
nn lao ng c tớnh trờn c s lng, cht lng lao ng v thi gian m
ngi lao ng ó cng hin cho xó hi trc ú.
Nhm xó hi hoỏ vic khỏm cha bnh, ngi lao ng cũn c hng
ch khỏm cha bnh khụng mt tin bao gm cỏc khon chi v vin
phớ, thuc men, khi b m au. iu kin ngi lao ng khỏm cha bnh
khụng mt tin l ngi lao ng phi cú th bao him y t.Th BHYT c
mua t tin trớch BHYT. õy l ch chm súc sc kho cho ngi lao ng.
Ngoi ra phc v cho hot ng ca t chc cụng on c thnh lp theo
lut cụng on, doanh nghip phi trớch theo t l quy nh trờn tin
lng phi tr v c tớnh vo chi phớ sn xut kinh doanh trong k. KPC l
SVTH: Trần Phơng thảo
5
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
khon trớch np s dng vi mc ớch cho hot ng ca t chc cụng on m
bo quyn li ớch chớnh ỏng cho ngi lao ng.
1.1.2.2. í ngha ca tin lng v cỏc khon trớch theo lng.
Tin lng l yu t c bn quyờt nh thu nhp tng hay gim ca
ngi lao ng, quyt nh mc sng vt cht ca ngi lao ng lm cụng n
lng trong doanh nghip. Vỡ vy cú th tr lng mt cỏch cụng bng chớnh
xỏc, m bo quyn li cho ngi lao ng thỡ mi to ra s kớch thớch, s quan
tõm ỳng n ca ngi lao ng n kt qu cui cựng ca doanh nghip.
Cú th núi hch toỏn chớnh xỏc ỳng n tin lng l mt ũn by kinh t
quan trng kớch thớch cỏc nhõn t tớch cc trong mi con ngi, phỏt huy
ti nng, sỏng kin, tinh thn trỏch nhim v nhit tỡnh ca ngi lao ng to
thnh ng lc quan trng ca s phỏt trin kinh t.
Mt khỏc, tin lng l mt trong nhng chi phớ ca doanh nghip hn na
li l chi phớ chim t l ỏng k. Mc tiờu ca doanh nghip l ti thiu hoỏ chi
phớ, ti a hoỏ li nhun nhng bờn cnh ú phi chỳ ý n quyn li ca ngi
lao ng. Do ú lm sao v lm cỏch no va m bo quyn li ca ngi
lao ng va m bo quyn li ca doanh nghip. ú l vn nan gii ca
mi doanh nghip. Vỡ vy hch toỏn tin lng v cỏc khon trớch theo
lng khụng nhng cú ý ngha phỏt huy tớnh tớch cc, ch ng, sỏng to ca
ngi lao ng m cũn cú ý ngha giỳp cỏc nh qun lý s dng qu tin lng
cú hiu qu nht tc l hp lý hoỏ chi phớ giỳp doanh nghip lm n cú lói. Cung
cp thụng tin õ chớnh xỏc v tin lng ca doanh nghip, t ú doanh
nghip cú nhng iu chnh kp thi, hp lý cho nhng kỡ doanh thu tip theo.
Tin lng v cỏc khon trớch theo lng s l ngun thu nhp
chớnh, thng xuyờn ca ngi lao ng, m bo tỏi sn xut v m
rng sc lao ng, kớch thớch lao ng lm vic hiu qu hot ng sn xut
kinh doanh khi cụng tỏc hch toỏn tin lng v cỏc khon trớch theo lng c
hch toỏn hp lý cụng bng chớnh xỏc.
SVTH: Trần Phơng thảo
6
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
Ngoi tin lng ngi lao ng cũn c tr cp cỏc khon ph cp, tr
cp BHXH, BHYT cỏc khon ny cng gúp phn tr giỳp, ng viờn ngi
lao ng v tng thờm cho h trong cỏc trng hp khú khn tm thi hoc vnh
vin mt sc lao ng.
1.1.3. Qu tin lng, qu BHXH, qu BHYT, qu KPC.
a) Qu tin lng.
Qu tin lng ca doanh nghip l ton b tin lng ca doanh nghip
tr cho tt c cỏc loi lao ng thuc doanh nghip qunlý v s dng. Thnh
phn qu lng bao gm cỏc khon ch yu l tin lng tr cho ngi lao ng
trong thi gian thc t lm vic ( theo thi gian, theo sn phm ). Trong quan
h vi quỏ trỡnh sn xut kinh doanh, k toỏn phõn loi qu tin lng ca doanh
nghip thnh hai loi c bn:
- Tin lng chớnh: L tin Lng tr cho ngi lao ng trong thi gian
lam nhim v chớnh ó c quy nh, bao gm: tin lng cp bc, cỏc khon
ph cp thng xuyờn v tin thng trong sn xut.
- Tin lng ph : L tin lng phi tr cho ngi lao ng trong
thi gian khụng lm nhim v chớnh nhng vn c hng lng theo ch
quy nh nh tin lng tr cho ngi lao ng trong thi gian ngh phộp, thi
gian i lm ngha v xó hi, hi hp, i hc, tin lng tr cho ngi lao ng
trong thi gian ngng sn xut.
b) Qu bo him xó hi.
Qu bo him xó hi l qu dựng tr cp cho ngi lao ng cú tham
gia úng gúp qu trong cỏc trng hp h b mt kh nng lao ng nh m au,
thai sn, tai nan lao ng, hu trớ, mt sc
Theo ch ti chớnh hin hnh, qu BHXH c hỡnh thnh bng cỏc tớnh
theo t l 20%trờn tng qu lng cp bc v cỏc khon ph cp thng xuyờn
ca ngi lao ng thc t trong k hch toỏn. Ngi s dng lao ng phi np
15% trờn tng qu lng v tớnh vo chi phớ sn xut kinh doanh, cũn 5% trờn
tng qu lng thỡ do ngi lao ng trc tip úng gúp ( tr vo thu nhp ca
SVTH: Trần Phơng thảo
7
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
h). Nhng khon tr cp thc t cho ngi lao ng ti doanh nghip trong cỏc
trng hp h b m au, tai nn lao ng, n cụng nhõn viờn ngh hoc thai
sn . c tớnh toỏn trờn c s mc lng ngy ca h, thi gian ngh
(chng t hp l) v t l tr cp BHXH. Khi ngi lao ng c ngh hng
BHXH, k toỏn phi lp phiu ngh hng BHXH cho tng ngi v lp bng
thanh toỏn BHXH lm c s thanh toỏn vi qu BHXH.
c) Qu bo him y t.
Qu bo him y t c s dng tr cp cho nhng ngi tham
gia úng gúp qu trong cỏc hot ng khỏm cha bnh. Theo ch hin hnh,
cỏc doanh nghip phi thc hin trớch qu BHYT bng 3% trờn s thu nhp tm
tớnh ca ngi lao ng, trong ú doanh nghip phi chu 2%( tớnh vo chi phớ
sn xut kinh doanh) cũn ngi lao ng trc tip np 1% ( tr vo thu nhp
ca h). Qu BHYT do c quan BHYT thng nht qun lý v tr cp cho ngi
lao ng thụng qua mng li y t. Vỡ vy, khi trớch BHYT, cỏc doanh nghip
phi np cho BHYT ( qua ti khon ca h kho bc).
d) Kinh phớ cụng on.
Kinh phớ cụng on l ngun ti tr cho hot ng cụng on cỏc cp.
Theo ch ti chớnh hin hnh, KPC c trớch theo t l 2% trờn tng s
tin lng phi tr cho ngi lao ng v doanh nghip phi chu ton b ( tớnh
vo chi phớ sn xut kinh doanh ).
1.1.4. Nhim v k toỏn tin lng v cỏc khon trớch theo lng.
Ghi chộp phn ỏnh kp thi s lng thi gian lao ng, cht lng
sn phm, tớnh chớnh xỏc tin lng phi tr cho ngi lao ng. Tớnh chớnh xỏc
s tin BHXH, BHYT, KPC vo chi phớ v thu t thu nhp ca ngi lao
ng.
Tr lng kp thi cho ngi lao ng, giỏm sỏt tỡnh hỡnh s dng
qu lng, cung cp ti liu cho cỏc phũng qun lý, chc nng, lp k
hoach qu lng k sau.
Tớnh v phõn b chớnh xỏc i tng, tớnh giỏ thnh .
SVTH: Trần Phơng thảo
8
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
Phõn tớch tỡnh hỡnh s dng qu lng, qu BHXH, BHYT, KPC,
xut bin phỏp tip kim qu lng, cung cp s liu cho k toỏn tng hp v
cỏc b phn qun lý khỏc.
Lp bỏo cỏo v lao ng, tin lng, BHXH, BHYT,KPC thuc phm vi
trỏch nhim ca k toỏn. T chc phõn tớch tỡnh hỡnh s dng lao ng, qu tin
lng, qu BHXH, qu BHYT KPC xut cỏc bin phỏp khai thỏc cú hiu
qu tim nng lao ng, tng nng sut lao ng. u tranh chng nhng hnh
vi vụ trỏch nhim, vi phm k lut lao ng, vi phm chớnh sỏch ch v lao
ng tin lng, BHXH, BHYT, KPC, ch s dng chi tiờu KPC, ch
phõn phi theo lao ng.
1.1.5. Cỏc nhõn t nh hng ti tin lng v cỏc khon trớch theo
lng.
*Nhúm nhõn t thuc th trng lao ng: Cung cu lao ng nh hng
trc tip n tin lng.
Khi cung v lao ng ln hn cu v lao ng thỡ tin lng cú xu hng
gim, khi cung v lao ng nh hn cu v lao ng thỡ tin lng cú xu hng
tng, cũn khi cung v lao ng bng vi cu lao ng thỡ th trng lao ng t
ti s cõn bng.Tin lng lỳc ny l tin lng cõn bng, mc tin lng ny b
phỏ v khi cỏc nhõn t nh hng ti cung cu v lao ng thay i nh (nng
sut biờn ca lao ng, giỏ c ca hng hoỏ, dch v ).
Khi chi phớ sinh hot thay i, do giỏ c hng hoỏ, dch v thay i s kộo
theo tin lng thc t thay i. C th khi chi phớ sinh hot tng thỡ tin lng
thc t s gim. Nh vy buc cỏc n v, cỏc doanh nghip phi tng tin lng
danh ngha cho cụng nhõn m bo n nh cuc sng cho ngi lao ng,
m bo tin lng thc t khụng b gim.
Trờn th trng luụn tn ti s chờnh lch tin lng gia cỏc khu vc t
nhõn, Nh nc, liờn doanh, chờnh lch gia cỏc ngnh, gia cỏc cụng vic cú
mc hp dn khỏc nhau, yờu cu v trỡnh lao ng cng khỏc nhau. Do
vy, Nh nc cn cú nhng bin phỏp iu tit tin lng cho hp lý.
SVTH: Trần Phơng thảo
9
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
*Nhúm nhõn t thuc mụi trng doanh nghip
Cỏc chớnh sỏch ca doanh nghip: cỏc chớnh sỏch lng, ph cp,
giỏ thnhc ỏp dng trit phự hp s thỳc y lao ng nõng cao nng
sut, cht lng, hiu qu, trc tip tng thu nhp cho bn thõn.
Kh nng ti chớnh ca doanh nghip nh hng mnh ti tin lng.Vi
doanh nghip cú khi lng vn ln thỡ kh nng chi tr tin lng cho ngi
lao ng s thun tin d dng. Cũn ngc li nu kh nng ti chớnh
khụng vng thỡ tin lng ca ngi lao ng s rt bp bờnh.
C cu t chc hp lý hay bt hp lý cng nh hng ớt nhiu n
tin lng.Vic qun lý c thc hin nh th no, sp xp i ng lao ng ra
sao giỏm sỏt v ra nhng bin phỏp kớch thớch s sỏng to trong sn xut
ca ngi lao ng tng hiu qu, nng sut lao ng gúp phn tng tin
lng.
*Nhúm nhõn t thuc bn thõn ngi lao ng:
Trỡnh lao ng:Vi lao ng cú trỡnh cao thỡ s cú c thu nhp cao
hn so vi lao ng cú trỡnh thp hn bi t c trỡnh ú ngi lao
ng phi b ra mt khon chi phớ tng i cho vic o to ú. Cú th o to
di hn trng lp cng cú th o to ti doanh nghip. lm c nhng
cụng vic ũi hi phi cú hm lng kin thc, trỡnh cao mi thc hin c,
em li hiu qu kinh t cao cho doanh nghip thỡ vic hng lng cao l tt
yu.
Thõm niờn cụng tỏc v kinh nghim lm vic thng i ụi vi nhau. Mt
ngi qua nhiu nm cụng tỏc s ỳc rỳt c nhiu kinh nghim, hn ch c
nhng ri ro cú th xy ra trong cụng vic, nõng cao bn lnh trỏch nhim ca
mỡnh trc cụng vic t nng sut cht lng cao vỡ th m thu nhp ca h s
ngy cng tng lờn.
Mc hon thnh cụng vic nhanh hay chm, m bo cht lng
hay khụng u nh hng ngay n tin lng ca ngi lao ng.
*Nhúm nhõn t thuc giỏ tr cụng vic:
SVTH: Trần Phơng thảo
10
Báo cáo thực tập nghiệp vụ Viện đại học mở Hà
Nội
Mc hp dn ca cụng vic: cụng vic cú sc hp dn cao thu hỳt
c nhiu lao ng, khi ú doanh nghip s khụng b sc ộp tng lng, ngc
li vi cụng vic kộm hp dn thu hỳt c lao ng doanh nghip phi cú
bin phỏp t mc lng cao hn.
Mc phc tp ca cụng vic: Vi phc tp ca cụng vic cng cao thỡ
nh mc tin lng cho cụng vic ú cng cao. phc tp ca cụng vic cú
th l nhng khú khn v trỡnh k thut, khú khn v iu kin lm vic, mc
nguy him cho ngi thc hin do ú m tin lng s cao hn so vi cụng
vic gin n.
iu kin thc hin cụng vic: tc l thc hin cụng vic cn xỏc nh
phn vic phi lm, tiờu chun c th thc hin cụng vic, cỏch thc lm vic
vi mỏy múc, mụi trng thc hin khú khn hay d dng u quyt nh n
tin lng.
Yờu cu ca cụng vic i vi ngi thc hin l cn thit, rt cn thit hay
ch l mong mun m doanh nghip cú quy nh mc lng phự hp.
*Cỏc nhõn t khỏc: õu cú s phõn bit i x v mu da, gii tớnh,
tui, thnh th v nụng thụn, ú cú s chờnh lch v tin lng rt ln, khụng
phn ỏnh c mc lao ng thc t ca ngi lao ng ó b ra, khụng m
bo nguyờn tc tr lng no c nhng trờn thc t vn tn ti.
S khỏc nhau v mc cnh tranh trờn th trng cng nh hng ti tin
lng ca lao ng
1.2. CC HèNH THC TR LNG:
Nguyờn tc c bn trong t chc tin lng
p dng tr lng ngang nhau cho lao ng cựng mt n v sn xut kinh
doanh bt ngun t nguyờn tc phõn phi theo lao ng cú ý ngha khi quyt
nh cỏc ch tin lng nht thit khụng phõn bit tui tỏc, dõn tc, gii tớnh.
+ m bo tc tng nng sut lao ng ln hn tc tng tin lng.
õy l nguyờn tc to c s cho vic gim giỏ thnh, tng tớch lu bi vỡ nng
SVTH: Trần Phơng thảo
11
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét